Hesap Sorarsak Büyü Bozulur: Türk Futbolunda Kimsenin Hesap Vermediği O Milyonluk Tiyatro

Bölüm 3/5
(Önceki kısımlarda kendi vicdanımıza ve tribünlerin gerçeği nasıl eğdiğine baktık. Bugün o tribünün üstüne, VIP localarına çıkıyoruz. Orada oturanlar maçı biraz daha rahat izliyor. Kulübü biraz daha rahat harcıyor. Zira harcayan onlar değil.)
Bir adam var. Hepimiz tanıyoruz onu.
Kafeye giriyor. Masaya kuruluyor.
Ceket jilet üzere, saat gösterişli, saçlar fiyakalı.
Garson geliyor, menüye bakmıyor bile. En değerlisini söylüyor.
Sonra o meşhur hamleyi yapıyor.
Telefonu çıkarıyor.
Son model. Ekran büyük, kasa parlak.
Koyuyor masanın tam ortasına.
Kimse sormadı lakin o telefon orada duruyor, “Bakın ben kimim” diye bağırıyor.
Sohbet uzuyor. Kahve, pasta, gösteriş…
Sonra hesap geliyor.
Adam bir masaya bakıyor, bir kapıya.
“Bir saniye, tuvalete gideyim” diyor.
Gidiş o gidiş. Bir daha dönmüyor.
Bazı futbol kulüp yöneticilerimizin bu adamdan tek bir farkı var:
O adam en azından nitekim tuvalette mahsur kalıyor.
Bizimkiler masaya dönüyor, üstüne bir de basın toplantısı yapıp “Kulübüm için her şeyimi feda ettim” diyor.

Transfer devrinin son haftası.
Flaşlar patlıyor.
Türkiye’nin önde gelen kulüplerinden birinin başkanı kameraların karşısında.
Arkasında dev bir arma, önünde mikrofon ordusu.
Yüzünde o güzel bildiğimiz tabir: Biraz kurtarıcı, biraz kahraman, biraz fedakar…
“Büyük bir transfer gerçekleştirdik. Taraftarımız her şeyin en düzgününü hak ediyor.”
Salon yıkılıyor. Alkış kıyamet.
Kameralar kapanıyor.
Aynı saniyelerde, koridorun sonundaki o loş odanın kapısı sessizce aralanıyor.
Tabloya yeni bir sayı giriliyor: Kulübün borcu bu ay yüzde sekiz daha artmış.
Ama olsun.
Salon alkışladı. Sorun de tam olarak bu aslında.
O gösteriden çabucak sonra lider uçağa bindi.
Avrupa’nın beş kentinde, beş menajerle buluştu. Beş oyuncuya teklif verdi.
Business class’ta oturdu, bilgisayar ekranında isimler gezindi, milyonlar uçuştu.
Peki bu sırada geride kalanlar ne mi yapıyordu?
Kulübün altyapı tesisinin çatısı akıyordu.
Akademi hocalarının maaşı aylardır içerideydi.
On dört yaşındaki çocuklar bozuk yerde, ışıksız alanlarda idman yapıyordu.

Başkan o çocukları bilmiyor mu?
Biliyor. Yalnızca umursamıyor.
Çünkü o çocuklarla fotoğraf işe yaramıyor.
Eskilerin o şahane lafı, güya bizim kulüpler için söylenmiş:
Ayranı yok içmeye, tahtırevanla gidiyor transfer yapmaya.
Peki bu adamlar görmüyor mu, anlamıyor mu?
Görüyorlar. Anlıyorlar.
Sistemi hepimizden yeterli okuyorlar.
Taraftarın tesisleri, geleceklerini değil, formayı alkışladığını çok yeterli biliyorlar.
Transfer haberi üç gün manşet olur, altyapı yatırımı haber bile olmaz.
Bir de şunu çok düzgün biliyorlar: Kulüp batarsa o lüks masanın hesabını onlar ödemeyecek.
Devlet el atacak. Belediye arsa verecek. Bankalar yapılandıracak. Sponsorlar takviye atacak ya da yeni bir kahraman (!) aday olacak
Hep bu türlü oldu, daima bu türlü olacak.
Yani aslında sistemin içinde en akılcı davranan onlar.
Sorun vizyonsuzluk değil.
Sorun, vizyonsuzluğun her transfer devrinde alkışlanıp ödüllendirildiği bu hastalıklı sistem.

Bir de menajerler var.
Türk futbolunun en az konuşulan, en çok kazanan, hiç hesap vermeyen figürleri.
Şöyle düşünün.
Bir avukat aynı davada hem davacıyı hem sanığı temsil ediyor.
Aynı anda hem “Müvekkilim masum” hem “Müvekkilim özür diliyor” diyor.
Buna olağan hayatta “çıkar çatışması” denir.
Futbolda “deneyimli menajer” diyorlar.
Menajer fısıldıyor: “Tam size nazaran oyuncu, hocam.”
Kulüp soruyor: “Sakatlık geçmişi?”
Menajer gülümsüyor: “Tertemiz, zıpkın üzere.”
Sanki araç satıyor: “değişeni, boyası yok.“
Sözleşme imzalanıyor.
Menajer hem alıcıdan hem satıcıdan ikili komitesi indiriyor.
İki ay sonra oyuncu ameliyat masasında.
Menajer o sırada öteki bir kentte, öbür bir kulübün kapısında.
“Tam size nazaran oyuncu, hocam.”
Döngü devam ediyor. Hiç bozulmuyor.
Çünkü bozulması için birinin hesap sorması lazım.
Kimse sormadığı sürece bu ülkede futbol yönetmek çok kolay.
İşin asıl güldürüsü nerede biliyor musunuz?
O imza merasimleri, o flaşlar, o devasa alkışlar yalnızca taraftarı kandırmak için yapılmıyor.
O koltukta oturan adam kulübü değil, kendi ismini büyütüyor.
Prestij. Görünürlük. Siyasi meslek. Ticari ilişki.
Başarı gelirse “Ben yaptım” diyecek.
Başarısızlık gelirse?
Hemen devasa bir kriz yaratılacak. Günah keçisi bulunacak.
Adam kameraların karşısına geçecek. Gözler nemli, duruş dik, ses titrek.
“Bu kulüp için her şeyimi verdim.”
Evi yakan kundakçıdan, elinde bir kova suyla lider gösterisi izliyoruz.
Kriz idaresi falan değil bu.
Kriz üretimi.
Çünkü yangın çıkarmadan kahraman olunmuyor.
Peki biz bu tiyatroyu neden izlemeye devam ediyoruz?
Neden bile bile lades diyoruz?
Cevap acı.
Çünkü o gösteri bize en aç olduğumuz şeyi veriyor:
Umut.
Heyecan.
Birlikte bir şeye inanma hissi.
Transfer haberini görünce nabzımız yükseliyor. “Galiba bu sefer olacak” diyoruz.
Ve tam o kalpte hızlanma anında, o lider kazanıyor.
Çünkü sormuyoruz.
Altyapıya ne harcandı? O çocuklara kim bakıyor? Geçen yıl çöpe atılan milyonlar nereye gitti?
Sormuyoruz.
Çünkü sormak o heyecanı öldürüyor. Ve biz o yalancı heyecana o kadar muhtacız ki, gerçeği göze alamıyoruz.

O flaşlar bir gün sönecek.
Başkan lüks aracına binip gidecek.
Yere göğe sığdırılamayan o yıldız transfer, altı ay sonra maaşını alamadığı için kulübü FIFA’ya şikayet edecek.
Menajer o sırada diğer bir masada, öbür bir telefonu yeni bir kulübün önüne koyuyor olacak.
Ve o on dört yaşındaki çocuk?
Hala o bozuk yerde koşuyor olacak.
Rüzgara karşı. Işıksız alanda. Maaşını alamayan hocasının düdüğüne bakarak.
Hesap her zamanki üzere ona kalacak.
Kulüp zora girecek. Gösteri bitecek.
Ve o çocuk, çalınan geleceğiyle birlikte bir ömür uzunluğu o dolmuş durağında bekleyecek.
Belki o dolmuşta otururken, o çok istediği telefonu çıkarıp ekrana bakacak.
O liderin, yeni bir kulüpte yaptığı şatafatlı imza merasimini izleyecek.
İç çekecek.
Ve fısıldayacak: “Bu sefer olur herhalde.”
Çünkü biz daima bu türlü deriz.
(Bir sonraki kısımda localardan çıkıp arşive iniyoruz. On yıl evvel alandaki en büyük skandalları yaratan hakemlerin, bugün televizyonda adalet dersi vermesindeki o muazzam kara mizahı konuşacağız.)
X
Web
Bu makalede öne sürülen fikir ve yaklaşımlar külliyen müelliflerinin özgün fikirleridir ve Onedio’nun editöryal siyasetini yansıtmayabilir. ©Onedio



